Świat roślinny Grecji

W Grecji rośnie 5828 gatunków roślin naczyniowych, a łącznie z podgatunkami ok. 6700 taksonów (zestawienie z 2018 r.). Aż 1278 gatunków to endemity, które nie występują nigdzie indziej na świecie. Najwięcej kwiatów zobaczysz wiosną, latem kwitną rośliny odporne na suszę, a jesienią krokusy i cyklameny.

Ile gatunków roślin rośnie w Grecji?

Według zestawienia roślin naczyniowych Grecji z 2013 r. w kraju rosło 5752 gatunków i 1893 podgatunków roślin rodzimych i zawleczonych, łącznie 6620 taksonów. W aktualizacji z 2018 r. lista objęła już 6695 taksonów: 5828 gatunków i 1982 podgatunki z 1073 rodzajów i 185 rodzin. To dużo jak na kraj o powierzchni ok. 132 tys. km².

Jeszcze bardziej imponuje liczba endemitów. Zestawienie z 2013 r. wymienia 1278 gatunków i 452 podgatunki endemiczne, czyli rośliny, które naturalnie rosną tylko w Grecji. Wiele z nich ma bardzo małe zasięgi: pojedyncze góry, wąwozy albo wyspy. Przykładem rzadkiej rośliny o niewielkim zasięgu jest palma kreteńska (Phoenix theophrasti), rosnąca głównie na południu Grecji i na Krecie, m.in. w gaju palmowym Vai.

Makia, frygana i lasy: jak wygląda grecki krajobraz roślinny?

Dawniej znaczną część kraju porastały lasy, które intensywne użytkowanie ziemi przez człowieka zredukowało do pozostałości. Na ich miejscu, zwłaszcza na suchych stokach, rozwinęły się zbiorowiska krzewów.

Makia to gęste, wiecznie zielone zarośla. Rosną w nich m.in. wiecznie zielone dęby, w tym dąb kermesowy, a także chruścina wschodnia (grecki „drzewo truskawkowe”) i wawrzyn szlachetny. Niższa i rzadsza frygana (w innych krajach śródziemnomorskich zwana garigiem) to kępy aromatycznych krzewinek na wapiennych glebach: tymianku, szałwii, rozmarynu, lawendy i czystka. Z drzew liściastych spotkasz w Grecji m.in. jesion, wiąz, klon francuski, judaszowiec, terpentynowiec i perukowiec.

Bugenwilla i drzewa oliwne na Astypalei. Fot. Ввласенко, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

To właśnie zioła z frygany nadają greckim wzgórzom charakterystyczny zapach, a w kuchni trafiają do mięs, sałatek i sosów, o czym piszemy w przewodniku po kuchni greckiej.

Kiedy kwitną greckie kwiaty?

Kto chce zobaczyć dzikie kwiaty w naturze, powinien przyjechać wiosną. Latem, przy niemal bezdeszczowej pogodzie, wiele roślin przekwita, choć kwitną wtedy gatunki odporne na suszę. Jesienią i zimą pojawiają się krokusy i cyklameny.

Dzikie kwiaty nad morzem. Fot. Katenida, CC BY-SA 4.0, Wikimedia Commons

Stan na październik 2026, źródło: Wikipedia (opisy gatunków: Anemone coronaria, Crocus sieberi, Ophrys, Spartium junceum, Glaucium flavum, Crocus cartwrightianus, Cyclamen graecum).

Dwulistniki to storczyki, których kwiaty upodabniają się do samic owadów. Zwabiony samiec próbuje kopulować z kwiatem i przenosi przy tym pyłek. Więcej o wiosennej przyrodzie przeczytasz w artykule Wiosna w Grecji.

Gdzie oglądać dziką roślinność Grecji?

Dobrym celem jest wąwóz Samaria na Krecie, park narodowy od 1962 r. i rezerwat biosfery. Wąwóz ma 16 km długości i zaczyna się na wysokości 1250 m n.p.m. Rośnie tu kilka gatunków endemicznych, a park chroni też kozy kri-kri. Zwiedzanie jest dozwolone od 1 maja do 31 października. Innym przykładem chronionego krajobrazu roślinnego jest las sosny pinii przy plaży Koukounaries na Skiathos, objęty ochroną Natura 2000. Zwierzęta, które spotkasz w tych miejscach, opisujemy w artykule Jakie zwierzęta żyją w Grecji?.

Najczęstsze pytania

Kiedy najlepiej oglądać kwiaty w Grecji?

Wiosną, gdy kwitną m.in. zawilce, krokusy Siebera i storczyki z rodzaju dwulistnik. Latem większość roślin przekwita, a jesienią pojawiają się krokusy Cartwrighta i cyklameny greckie.

Ile gatunków roślin endemicznych ma Grecja?

Według zestawienia z 2013 r. 1278 gatunków i 452 podgatunki endemiczne, czyli takie, które naturalnie rosną tylko w Grecji.

Czym jest frygana?

To niskie, rzadkie zarośla aromatycznych krzewinek, takich jak tymianek, szałwia, rozmaryn i lawenda. Ten sam typ roślinności w innych krajach śródziemnomorskich nazywa się garigiem.