Greckie wesele w pytaniach i odpowiedziach

Greckie śluby religijne to najczęściej ceremonie prawosławne: kapłan wkłada parze na głowy wieńce (stefana), nowożeńcy piją wino z jednego kielicha i trzy razy obchodzą ołtarz przy śpiewie „Tańcz, Izajaszu”. Śluby zaczynają się zwykle po 17:00, ceremonia trwa ok. 30 minut, a gościom wręcza się pieniądze w kopercie lub dzieło sztuki.

Jak wygląda prawosławny ślub w Grecji?

W Grecji ważny jest zarówno ślub cywilny, udzielany przez burmistrza lub urzędnika, jak i religijny; para może wybrać jeden z nich albo oba. Ceremonie religijne odprawia najczęściej duchowny Greckiego Kościoła Prawosławnego, o którym piszemy w artykule Religia i mniejszości wyznaniowe Grecji. Od 2024 roku w Grecji legalne są także małżeństwa osób tej samej płci.

W prawosławiu sakramentu udziela kapłan, a nie sami nowożeńcy. Widocznym znakiem zawarcia małżeństwa jest nałożenie na głowy pary wieńców stefana i wypicie wina ze wspólnego kielicha. Następnie para trzy razy obchodzi w kręgu ołtarz na środku cerkwi, a chór śpiewa radosny hymn „Tańcz, Izajaszu”. Dawniej nowożeńcy nosili wieńce przez osiem dni, a ich zdjęcie poprzedzała specjalna modlitwa. Symbolicznym elementem ślubu są też koufeta – migdały w cukrowej polewie.

Ważną rolę odgrywa świadek – koumbaros (lub koumbara). W greckiej tradycji zwykle zostaje on potem chrzestnym pierwszego, a czasem wszystkich dzieci pary. Po ślubie zaczyna się przyjęcie z muzyką i tańcami: wesela, obok świąt i odpustów, to najważniejsze okazje do wspólnego tańca, o czym piszemy w artykule Grecka muzyka i taniec tradycyjny.

Wesele za granicą: wywiad z wedding plannerką z Santorini

Polskie wesela rządzą się swoimi prawami – gdy ktoś nas na nie zaprasza, możemy się mniej więcej spodziewać, co nas czeka. Inaczej jest z weselem za granicą: poza emocjami związanymi z samą podróżą trzeba brać pod uwagę różnice kulturowe. Im więcej wiemy o greckich weselach, tym mniejsze ryzyko gafy.

W maju 2016 roku o weselach w Grecji rozmawialiśmy mailowo ze Stellą Chanioti, wedding plannerką z firmy Stella & Moscha, która organizuje śluby na Santorini i w innych częściach Grecji. Odpowiedziała na 19 naszych pytań. Jej odpowiedzi opisują przede wszystkim śluby organizowane na wyspach w sezonie letnim, często dla gości z zagranicy; na tradycyjnym weselu w greckiej wsi zwyczaje mogą być inne.

Kaplica na Santorini. Fot. Norbert Nagel, CC BY-SA 3.0, Wikimedia Commons

Strój i godzina ślubu: odpowiedzi plannerki

Dostaliśmy zaproszenie na wesele w Grecji, czego możemy się spodziewać?

Gościnnego kraju, wspaniałej pogody i przyjaznych ludzi.

Czy powinniśmy oczekiwać dużego przyjęcia?

W Grecji organizuje się wszelkiego rodzaju imprezy: kameralne, średnio duże, a także wielkie wesela z zabawą do wczesnych godzin porannych.

Jak się ubrać na greckie wesele?

Przede wszystkim trzeba pamiętać o wygodnych butach, bo kamieniste drogi na niektórych wyspach potrafią być wyzwaniem. Poza tym lekka sukienka i pashmina, by okryć ramiona po zachodzie słońca.

Czy wypada włożyć krótką białą sukienkę lub małą czarną?

I jedna, i druga będzie na miejscu.

Czy mogę włożyć szorty?

Tak. Nie istnieją żadne ograniczenia.

Czy warto mieć ze sobą coś na przebranie?

To zależy od stylu wesela, zwykle nie ma takiej potrzeby. Przyda się natomiast coś do okrycia ramion wieczorem (przyp. red.).

O której godzinie zazwyczaj odbywają się greckie śluby?

Ze względu na wysokie temperatury zwykle nie zaczynamy przed 17:00.

Jak długo trwa ceremonia ślubna?

Sama ceremonia zaślubin trwa około 30 minut.

Prezenty, kwiaty i kartki ślubne

Co podarować młodej parze w prezencie?

Popularnym prezentem w Grecji są dzieła sztuki.

Czy wypada dać w prezencie pieniądze?

Tak, jest taki zwyczaj. Goście przekazują kopertę z pieniędzmi parze młodej lub jej rodzicom.

Czy kartki ślubne z życzeniami są popularne w Grecji?

Tak, jak najbardziej.

Czy wręcza się kwiaty, czy raczej drobne upominki zamiast bukietu?

Raczej drobne upominki.

Przyjęcie weselne: alkohol, stoły, dzieci i poprawiny

Czy na weselach często gości alkohol?

Tak, alkohol serwowany jest praktycznie zawsze, najczęściej w formie tzw. open baru.

Czy gościowi wypada odmówić alkoholu lub tańca?

Jak najbardziej – Grecy są bardzo elastyczni.

Jaki rodzaj stołów najczęściej spotyka się na greckich weselach?

Głównie okrągłe stoły na 10 osób.

Czy mogę przyjść z osobą towarzyszącą?

Tak, zazwyczaj jest to traktowane jako coś naturalnego.

Czy na wesele można przyjść z dzieckiem?

Grecy są bardzo przyjaźni wobec dzieci. Dzieci są zawsze mile widziane na weselu, chyba że w zaproszeniu zaznaczono inaczej.

Czy młoda para zapewnia gościom nocleg?

Zazwyczaj tak, ale w przypadku młodszych par – nie zawsze. Najczęściej rodziny goszczą u siebie najbliższych krewnych.

Czy w Grecji organizuje się poprawiny?

Tak, nazajutrz odbywa się zwykle przyjęcie dla rodziny i najbliższych przyjaciół. Najczęściej jest to brunch lub grill na plaży.

Greckie wesele na obrazie Jeana Baptiste’a Vanmoura. Fot. Jean Baptiste Vanmour, domena publiczna, Wikimedia Commons

Czym greckie wesele różni się od polskiego?

Z odpowiedzi wynika, że greckie wesele nie odbiega bardzo od imprez, do których przywykliśmy, ale bywa swobodniejsze. U nas biała sukienka wśród gości wciąż wzbudza kontrowersje, a szorty wprawiłyby wszystkich w osłupienie. Pieniądze w kopercie są mile widziane w obu krajach, a w Grecji popularnym prezentem rzeczowym są dzieła sztuki. Ślub na wyspie zaczyna się zwykle po 17:00, bo w ciągu dnia jest zbyt gorąco – średnie temperatury w poszczególnych miesiącach podajemy w artykule Kiedy jechać do Grecji?.

Kościół Zmartwychwstania w Imerovigli. Fot. Klearchos Kapoutsis from Santorini, Greece, CC BY 2.0, Wikimedia Commons

Najczęstsze pytania

Co oznaczają wieńce stefana na greckim ślubie?

Nałożenie wieńców stefana na głowy nowożeńców, razem z wypiciem wina ze wspólnego kielicha, jest widocznym znakiem zawarcia małżeństwa w Kościele prawosławnym. Dawniej para nosiła je przez osiem dni.

Kim jest koumbaros na greckim ślubie?

To świadek pary młodej (w przypadku kobiety – koumbara). W greckiej tradycji zwykle zostaje potem chrzestnym pierwszego dziecka nowożeńców.

Czy ślub cywilny w Grecji jest ważny?

Tak. Grecja uznaje zarówno śluby cywilne, udzielane przez burmistrza, jak i religijne; oba są wiążące prawnie, a para może wybrać jeden z nich lub oba.

Ile trwa grecki ślub i o której się zaczyna?

Ceremonia zaślubin trwa ok. 30 minut. Latem śluby zaczynają się zwykle nie wcześniej niż o 17:00, a przyjęcie bywa długie, nawet do wczesnych godzin porannych.